Theano Papaioannou
Η Κενυάτισσα πρώην κάτοχος του παγκοσμίου ρεκόρ στον μαραθώνιο, Μπρίγκιτ Κοσγκέι έχει ξεκινήσει τη διαδικασία αλλαγής υπηκοότητας με στόχο να αποτελέσει μέρος της τούρκικης Ολυμπιακής ομάδας για το Λος Άντζελες 2028.
Η αργυρή Ολυμπιονίκης του Τόκιο, Κοσγκέι, είχε στο όνομά της το παγκόσμιο ρεκόρ στον μαραθώνιο από τον Οκτώβριο του 2019, χάρη στο 2:14:04 που είχε πετύχει στο Σικάγο, μέχρι και τον Σεπτέμβριο του 2023 όταν η Αιθιόπισσα Τίγκστ Ασέφα έτρεξε σε 2:11:53. Αν και τα τελευταία χρόνια οι επιδόσεις της την είχαν απομακρύνει από το προσκήνιο, η ίδια επέστρεψε πρόσφατα στις νίκες, τερματίζοντας τον μαραθώνιο της Σαγκάης σε 2:16:36, την καλύτερή της επίδοση από το 2022.
Σύμφωνα με τα κενυάτικα μέσα η 31χρονη Κοσγκέι δεν είναι η μόνη που επέλεξε να αφήσει πίσω της τα χρώματα της Κένυας για να αγωνιστεί με την Τουρκία, αλλά υπάρχουν και άλλοι δρομείς, όπως ο αργυρός Ολυμπιονίκης του Παρισιού στα 5000μ, Ρόναλντ Κουεμόι, με ανάλογες βλέψεις.
Ποιοι άλλοι έχουν αιτηθεί αλλαγή υπηκοότητας
Η κορυφαία μαραθωνοδρόμος δεν είναι η πρώτη που στρέφεται προς την γείτονα χώρα με στόχο την αλλαγή αθλητικής υπηκοότητας. Να θυμίσουμε ότι κατά τη διάρκεια της περσινής χρονιάς τέσσερις από τους κορυφαίους Τζαμαϊκανούς αθλητές, ο χρυσός Ολυμπιονίκης στη δισκοβολία Ρότζε Στόνα, ο αργυρός Ολυμπιονίκης του μήκους Γουέιν Πίνοκ, ο χάλκινος Ολυμπιονίκης στη σφαιροβολία Ραχίντρα Κάμπελ και ο κάτοχος του παγκόσμιου ρεκόρ Κ20 στο τριπλούν Τζέιντον Χίμπερτ, μεταξύ άλλων, ανακοίνωσαν την απόφασή τους να παραιτηθούν από την εκπροσώπηση της χώρας καταγωγής τους προκειμένου να κάνουν τις απαραίτητες ενέργειες ώστε να είναι σε θέση να αγωνιστούν στους επόμενους Ολυμπιακούς Αγώνες ως μέλη της τούρκικης ομάδας.
Ποια είναι η διαδικασία που πρέπει να ακολουθηθεί
Πέρα από τα γραφειοκρατικά ζητήματα, τα οποία είναι στην αρμοδιότητα των εκάστοτε κρατών και ομοσπονδιών, η World Athletics έχει θέσει μια επιπλέον προϋπόθεση για την περάτωση της διαδικασίας και την παραχώρηση του δικαιώματος αντιπροσώπευσης άλλης χώρας: την υποχρεωτική παρέλευση τριών ετών από την πιο πρόσφατη εκπροσώπηση της χώρας προέλευσης.
Η παραπάνω προϋπόθεση δικαιολογεί και την αποχή των Τζαμαϊκανών αθλητών που αναφέρθηκαν από το Παγκόσμιο Πρωτάθλημα του Τόκιο (13-21/9), καθώς σε περίπτωση συμμετοχής, δεν θα είχαν το δικαίωμα να πάρουν μέρος στους Ολυμπιακούς Αγώνες του Λος Άντζελες (15-30/8/2028).
Γιατί παρατηρείται αυτή η μαζική ροή προς την Τουρκία;
Ο λόγος που τόσοι αθλητές έχουν αποφασίσει να αιτηθούν την αλλαγή υπηκοότητας είναι κυρίως οικονομικός. Σύμφωνα με όσα έχουν γίνει γνωστά, μόνο με την υπογραφή η Τουρκία θα προσφέρει σε όσους αθλητές προβούν σε αυτή την αλλαγή 500.000 δολάρια (426.000 ευρώ), ενώ θα τους παρέχει επιπλέον στήριξη κατά τη διάρκεια της προετοιμασίας τους που θα ανέρχεται στα 30.000 δολάρια (περίπου 25.000 ευρώ).
Η απόδοση τόσο μεγάλων χρηματικών ποσών οφείλεται στην έλλειψη Ολυμπιονικών στην χώρα, η οποία μετρά μόλις έναν Ολυμπιονίκη-γέννημα θρέμμα Τούρκο στον στίβο από την αρχή των σύγχρονων Ολυμπιακών Αγώνων: τον «χάλκινο» στο τριπλούν το 1948, Ρουχί Σαριάπ. Από τότε η τούρκικη σημαία έχει κυματίσει εντός Ολυμπιακού σταδίου ακόμη μια φορά, το 2016 στο Ρίο, για χάρη του πρώην Κουβανού – νυν Τούρκου, Γιασμάνι Κοπέλο, ο οποίος κατέκτησε το χάλκινο στα 400μ εμπόδια. Απόρροια αυτής της ανεπάρκειας πρωταθλητών (σ.σ και ένα εξίσου σημαντικό δέλεαρ για τους αθλητές/ριες) είναι τα υπέρογκα πριμ που δίνει το τουρκικό κράτος σε περίπτωση κατάκτησης Ολυμπιακού μεταλλίου. Συγκεκριμένα, κάθε αθλητής που ανεβαίνει στο βάθρο των Αγώνων, ανταμείβεται με 1000 χρυσές λίρες (περίπου 500.000 δολάρια) για την πρώτη θέση, 600 λίρες (300.000) για τη δεύτερη και 300 (150.000) για την τρίτη.
Στην Ελλάδα τα αντίστοιχα πριμ είναι 90.000, 60.000 και 50.000 ευρώ.
